DWMED

2025:

Pewien łańcuchowy kwas jednokarboksylowy nie odbarwia wody bromowej, a jego 0,24–molowy wodny roztwór o gęstości 1,02 g∙cm^–3 ma stężenie 2,4% masowych.

Ustal wzór grupowy tego kwasu i jego nazwę systematyczną, jeśli w jego cząsteczce jednemu z atomów węgla przypisuje się formalny stopień utlenienia równy 0.

Rozpuszczalność kwasu benzoesowego w temperaturze 25 ^oC wynosi 0,32 g/100 g wody, a jego nasycony roztwór ma wówczas gęstość 1 g∙cm^–3.

Oblicz wartość pH takiej mieszaniny. Wynik podaj z dokładnością do pierwszego miejsca po przecinku.

W laboratorium tlenek węgla(II) uzyskiwany jest w wyniku odwodnienia kwasu mrówkowego. W tym celu stosuje się roztwór tego kwasu o gęstości 1,2 g∙cm^–3 i stężeniu 90% masowych oraz stężony kwas siarkowy(VI) jako katalizator.

Na podstawie: A. Vogel, Preparatyka organiczna, Warszawa 2019.

Zapisz równanie reakcji odwodnienia kwasu mrówkowego przedstawionym sposobem, a następnie oblicz maksymalną objętość (warunki normalne) tlenku węgla(II), jaka mogłaby zostać uzyskana z 85 cm³ opisanego roztworu kwasu mrówkowego.

W tabeli zebrano informacje na temat wybranych jednofunkcyjnych pochodnych alkanów o prostych łańcuchach węglowych. W kolumnie A podano ich masy molowe, a w kolumnie B odpowiadające im temperatury wrzenia (⁰C) pod ciśnieniem 1013 hPa.

Na podstawie: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2013.

Podaj przyczynę tak dużych różnic w wartościach temperatur wrzenia alkoholu oraz kwasu karboksylowego, w porównaniu z aldehydem o zbliżonej do nich masie molowej.

W tabeli zebrano informacje na temat wybranych jednofunkcyjnych pochodnych alkanów o prostych łańcuchach węglowych. W kolumnie A podano ich masy molowe, a w kolumnie B odpowiadające im temperatury wrzenia (⁰C) pod ciśnieniem 1013 hPa.

Na podstawie: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2013.

Wyjaśnij, dlaczego temperatura wrzenia kwasu karboksylowego jest wyższa od temperatury wrzenia alkoholu o identycznej masie molowej?

W tabeli zebrano informacje na temat wybranych jednofunkcyjnych pochodnych alkanów o prostych łańcuchach węglowych. W kolumnie A podano ich masy molowe, a w kolumnie B odpowiadające im temperatury wrzenia (⁰C) pod ciśnieniem 1013 hPa.

Na podstawie: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2013.

W czterech parownicach umieszczono próbki (po 5 ml każda) metanolu, kwasu mrówkowego, propanalu oraz etanolu i ostrożnie ogrzewano na łaźni olejowej.

W jakiej kolejności swój stan skupienia zmienią poszczególne związki chemiczne?

W tabeli zebrano informacje na temat wybranych jednofunkcyjnych pochodnych alkanów o prostych łańcuchach węglowych. W kolumnie A podano ich masy molowe, a w kolumnie B odpowiadające im temperatury wrzenia (⁰C) pod ciśnieniem 1013 hPa.

Na podstawie: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2013.

Podkreśl wyrażenia w nawiasach tak, aby powstały zdania prawdziwe.

Wiadomo, że w dwudodatnich jonach metalicznego pierwiastka Y elektrony opisane są czternastoma orbitalami, przy czym elektrony sparowane – trzynastoma orbitalami. Wodny roztwór pewnego związku chemicznego zawiera wyżej opisane jony pierwiastka Y oraz aniony reszty kwasowej nasyconego kwasu monokarboksylowego. W cząsteczkach tego kwasu atomy węgla stanowią 40% masy.

Wykonaj niezbędne obliczenia, a następnie ustal wzór sumaryczny oraz nazwę systematyczną związku chemicznego, o którego wodnym roztworze mowa.

W cząsteczkach pewnych kwasów karboksylowych stosunek wagowy pierwiastków (C:H:O) wynosi 9:1:12, przy czym liczba atomów węgla równa jest liczbie atomów tlenu.

Narysuj wzory półstrukturalne cząsteczek opisanych związków chemicznych, wiedząc, że ich wzór rzeczywisty jest taki sam, jak wzór empiryczny, a atomy węgla połączone są wyłącznie wiązaniami typu sigma (σ).

W kolbie stożkowej zawierającej 100 cm³ wody destylowanej z dodatkiem kilku kropli fenoloftaleiny umieszczono 2,96 g próbki pewnego nasyconego alifatycznego kwasu jednokarboksylowego. Zawartość naczynia wymieszano i uzupełniono wodą destylowaną do objętości 150 cm³, a następnie zmiareczkowano wodnym roztworem wodorotlenku sodu o stężeniu 0,4 mol∙dm^-3. Punkt równoważnikowy osiągnięto w momencie wykorzystania 100 cm³ roztworu wodorotlenku.

Określ, jaki odczyn miał uzyskany w punkcie równoważnikowym miareczkowania roztwór? Odpowiedź uzasadnij równaniem reakcji chemicznej zapisanym w formie jonowej skróconej. Skorzystaj ze wzoru ogólnego szeregu homologicznego kwasów, do którego należy związek chemiczny opisany w informacji wprowadzającej.

W kolbie stożkowej zawierającej 100 cm³ wody destylowanej z dodatkiem kilku kropli fenoloftaleiny umieszczono 2,96 g próbki pewnego nasyconego alifatycznego kwasu jednokarboksylowego. Zawartość naczynia wymieszano i uzupełniono wodą destylowaną do objętości 150 cm³, a następnie zmiareczkowano wodnym roztworem wodorotlenku sodu o stężeniu 0,4 mol∙dm^-3. Punkt równoważnikowy osiągnięto w momencie wykorzystania 100 cm³ roztworu wodorotlenku.

Wykonaj niezbędne obliczenia i ustal wzór sumaryczny kwasu, którego wodny roztwór poddano miareczkowaniu.

W kolbie stożkowej zawierającej 100 cm³ wody destylowanej z dodatkiem kilku kropli fenoloftaleiny umieszczono 2,96 g próbki pewnego nasyconego alifatycznego kwasu jednokarboksylowego. Zawartość naczynia wymieszano i uzupełniono wodą destylowaną do objętości 150 cm³, a następnie zmiareczkowano wodnym roztworem wodorotlenku sodu o stężeniu 0,4 mol∙dm^-3. Punkt równoważnikowy osiągnięto w momencie wykorzystania 100 cm³ roztworu wodorotlenku.

Rozważając wodne roztwory, między kwasem Brønsteda, a sprzężoną z nim zasadą  istnieje pewna relacja opisana wyrażeniem zwanym iloczynem jonowym wody (K_w), który w temperaturze 25 ^oC ma wartość około 10^–14:

K_w = K_a ∙ K_b

W przypadku wodnych roztworów soli pochodzących od słabego kwasu i mocnej zasady, w opisanym wyrażeniu K_b to stała równowagi reakcji hydrolizy zasady Brønsteda, natomiast K_a to stała dysocjacji sprzężonego z nią kwasu.

Na podstawie: P. W. Atkins, Chemia fizyczna, Warszawa 2012.

Wiedząc, że w opisanych warunkach reakcji hydrolizy ulega mniej niż 5% jonów, wykonaj niezbędne obliczenia i określ wartość pH roztworu uzyskanego w punkcie równoważnikowym miareczkowania. Wynik podaj z dokładnością do cyfry jedności.

W trzech probówkach strącono wodorotlenek miedzi(II), a następnie w każdej z nich, w sposób losowy umieszczono wodne roztwory acetonu, etanalu oraz kwasu octowego. Każdym z naczyń energicznie wstrząśnięto i ogrzewano na łaźni wodnej o temperaturze około 90 ⁰C. Tylko w drugiej probówce zaobserwowano zmiany przed rozpoczęciem ogrzewania. W pierwszym i trzecim naczyniu po zakończeniu doświadczenia odnotowano zmianę barwy znajdującego się w nich osadu – odpowiednio na kolor czarny oraz ceglasty.

Określ, co zaobserwowano w drugiej probówce przed rozpoczęciem ogrzewania jej zawartości? Odpowiedź uzasadnij równaniem reakcji chemicznej, której przebiegowi towarzyszyły takie, a nie inne podane przez Ciebie obserwacje.

W trzech probówkach strącono wodorotlenek miedzi(II), a następnie w każdej z nich, w sposób losowy umieszczono wodne roztwory acetonu, etanalu oraz kwasu octowego. Każdym z naczyń energicznie wstrząśnięto i ogrzewano na łaźni wodnej o temperaturze około 90 ⁰C. Tylko w drugiej probówce zaobserwowano zmiany przed rozpoczęciem ogrzewania. W pierwszym i trzecim naczyniu po zakończeniu doświadczenia odnotowano zmianę barwy znajdującego się w nich osadu – odpowiednio na kolor czarny oraz ceglasty.

Napisz równanie reakcji chemicznej, jaka doprowadziła do powstania czarnej substancji i podaj wzór sumaryczny związku chemicznego wchodzącego w skład ceglastego osadu.