DWMED

Breadcrumbs

Zadanie 4.1. Arkusz Palladium kwiecień 2026 (2 punkty)

W przypadku wodnych roztworów elektrolitów im większa liczba moli drobin znajduje się w roztworze, tym niższą ma on temperaturę krzepnięcia. Opisaną własność powszechnie wykorzystuje się podczas mroźnych zim. Ulice oraz chodniki posypywane są wówczas solą drogową, której głównym składnikiem, stanowiącym ponad 90% masy jest chlorek sodu. Mieszanina taka zawiera również chlorek wapnia oraz 0,2% masowych pełniącego funkcję antyzbrylacza, będącego hydratem związku kompleksowego K4[Fe(CN)6]∙xH2O. Chlorki sodu oraz wapnia w kontakcie z wodą tworzą roztwory o niższych temperaturach krzepnięcia, niż czysta woda. Taki zabieg pozwala ograniczyć powstawanie grożącej poślizgiem warstwy lodu przekształcając go w tzw. błoto pośniegowe, które stosunkowo łatwo usuwane jest przez pługi.

W tabeli zebrano informacje na temat głównych składników w dwóch próbkach soli drogowej:

Na podstawie: P. Atkins, L. Jones, Chemia ogólna. Cząsteczki, materia, reakcje, Warszawa 2018 oraz M. Czarna, Przegląd środków chemicznych stosowanych w zimowym utrzymaniu dróg w Polsce, Zielona Góra 2013.

Na podstawie niezbędnych obliczeń ustal wzór sumaryczny opisanego antyzbrylacza, jeśli zawarta w nim woda hydratacyjna stanowi 0,0256% masy soli drogowej. W obliczeniach przyjmij wartości mas molowych pierwiastków zaokrąglone do jedności.

© dr inż. Rafał Szczypiński, wszelkie prawa zastrzeżone


Zadanie 4.2. Arkusz Palladium kwiecień 2026 (1 punkt)

W przypadku wodnych roztworów elektrolitów im większa liczba moli drobin znajduje się w roztworze, tym niższą ma on temperaturę krzepnięcia. Opisaną własność powszechnie wykorzystuje się podczas mroźnych zim. Ulice oraz chodniki posypywane są wówczas solą drogową, której głównym składnikiem, stanowiącym ponad 90% masy jest chlorek sodu. Mieszanina taka zawiera również chlorek wapnia oraz 0,2% masowych pełniącego funkcję antyzbrylacza, będącego hydratem związku kompleksowego K4[Fe(CN)6]∙xH2O. Chlorki sodu oraz wapnia w kontakcie z wodą tworzą roztwory o niższych temperaturach krzepnięcia, niż czysta woda. Taki zabieg pozwala ograniczyć powstawanie grożącej poślizgiem warstwy lodu przekształcając go w tzw. błoto pośniegowe, które stosunkowo łatwo usuwane jest przez pługi.

W tabeli zebrano informacje na temat głównych składników w dwóch próbkach soli drogowej:

Na podstawie: P. Atkins, L. Jones, Chemia ogólna. Cząsteczki, materia, reakcje, Warszawa 2018 oraz M. Czarna, Przegląd środków chemicznych stosowanych w zimowym utrzymaniu dróg w Polsce, Zielona Góra 2013.

Wiedząc, że pozostałe składniki soli drogowej niż wymienione w tabeli praktycznie nie wpływają na temperaturę krzepnięcia, rozstrzygnij, która z wymienionych próbek pozwoli uzyskać niższą temperaturę krzepnięcia roztworu. Uzasadnij odpowiedź.

Rozstrzygnięcie:

Uzasadnienie:

© dr inż. Rafał Szczypiński, wszelkie prawa zastrzeżone










Zadanie 12.2. Arkusz Palladium kwiecień 2026 (2 punkty)

Tzw. twarda woda jest roztworem zawierającym stosunkowo wysokie stężenie jonów wapnia oraz magnezu. W przypadku twardości przemijającej, w roztworze jony te obecne są w postaci soli, wodorowęglanów. Podczas mycia rozgrzanej pod wpływem promieni słonecznych karoserii pojazdów dochodzi do przebiegu reakcji chemicznych:

Z uwagi na przebiegający następnie w fazie wodnej proces z udziałem jonów węglanowych, faza ta ma wartość pH wyższą niż twarda woda. Wraz ze wzrostem stężenia jonów OH– przekroczona zostaje wtedy wartość iloczynu rozpuszczalności wodorotlenku magnezu. Przebieg opisanych procesów skutkuje utworzeniem się białych osadów, które z czasem mogą powodować uszkodzenie powłoki lakierniczej samochodu.

Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w Warszawie regularnie monitoruje skład chemiczny wody dostarczanej mieszkańcom stolicy. W jednym z raportów określono średnie stężenie kationów magnezu na poziomie 10,2 mg∙dm–3, a wartość pH była równa 7,5.

Na podstawie: www.mpwik.com.pl/view/jakosc-wody

Wykonując niezbędne obliczenia ustal, o jaką wartość powinno wzrosnąć pH opisanej próbki wody wodociągowej, aby przy podanej wartości stężenia kationów magnezu w temperaturze 25 oC pojawiło się ryzyko wytrącenia osadu wodorotlenku magnezu. Wynik podaj z dokładnością do jednego miejsca po przecinku. Przyjmij, że obecność pozostałych jonów nie wpływa na strącenie się osadu Mg(OH)2.

© dr inż. Rafał Szczypiński, wszelkie prawa zastrzeżone





Paginacja